قرآن، فراتر از تلاوت/ استعدادهای دانشجویی زیر ذره بین داوران

قرآن کریم تنها کتابی برای تلاوت و حفظ نیست، بلکه چراغی است که می تواند مسیر زندگی، اندیشه، هنر و خلاقیت انسان را روشن کند، وقتی این مفاهیم با شور و انگیزه جوانی درهم می آمیزد، نتیجه می تواند نسلی باشد که نه تنها با آیات و معارف الهی مأنوس است، بلکه می تواند پیام قرآن را با زبان هنر، ادبیات، پژوهش، فناوری و رسانه به جامعه امروز منتقل کند.

سی وسومین دوره مسابقات قرآن و عترت دانشجویان دانشگاه ملی مهارت کشور، به میزبانی چهارمحال و بختیاری، امسال با همین نگاه برگزار شده است، رویدادی که تلاش دارد میدان را از قالب های محدود و سنتی فراتر برده و طیف گسترده ای از استعدادهای دانشجویی را شناسایی و به رقابت بگذارد، حضور دانشجویان در هفت بخش و 41 رشته، از حفظ، قرائت و ترتیل گرفته تا مدیحه سرایی، تواشیح، هم خوانی و سرود، بخش های ادبی و معارفی، هنری و پژوهشی، فناوری، تولیدات رسانه ای و حوزه نوآفرینی، نشان می دهد که می توان مفاهیم قرآنی را با زبان نسل امروز پیوند زد.

در این میان، نقش داوران تنها انتخاب برترین ها نیست، آنان در واقع نخستین ارزیابان استعدادهایی هستند که شاید مسیر آینده فرهنگی، هنری، علمی و رسانه ای خود را از همین رقابت ها پیدا کنند، کیفیت آثار، میزان تسلط شرکت کنندگان، خلاقیت و نوآوری آنان و فاصله ای که میان ایده و اجرای اثر وجود دارد، بخشی از معیارهایی است که نگاه تخصصی داوران را به خود جلب می کند.

این جشنواره فرصتی است برای شنیدن صدای نسلی که قرآن را نه تنها در تلاوت و حفظ، بلکه در قالب هنر، قلم، پژوهش، فناوری و رسانه روایت می کند، نسلی که می تواند مفاهیم قرآنی را از صفحات کتاب به متن زندگی و از فضای سنتی به عرصه های نوین منتقل کند، در حاشیه این رویداد، با تعدادی از داوران جشنواره گفت وگو کرده ایم تا از نگاه آنان درباره سطح رقابت ها، کیفیت آثار، میزان خلاقیت دانشجویان، نقاط قوت و ضعف شرکت کنندگان و همچنین ظرفیت این مسابقات برای کشف و پرورش استعدادهای جوان بشنویم.

قرآن باید اولویت و پیوست تمام فعالیت های یک جامعه باشد

احمد نادری، عضو هیئت علمی دانشگاه ملی مهارت و داور قرآن، در گفت وگو با ایکنا با بیان اینکه عصر حاضر، عصر رسانه است، اظهار کرد: در کنار همه پیشرفت هایی که در دنیای امروز شاهد هستیم و با توجه به رقابت هایی که میان جوامع و کشورها وجود دارد، همواره جبهه ای موفق تر است که از رسانه ای پویاتر و برخوردار از سطح بالاتری بهره مند باشد.

وی با اشاره به جایگاه قرآن به عنوان رسانه،  افزود: قرآن، رسانه خداوند است، قرآن کریم که به واسطه پیامبر اکرم(ص) برای جامعه مسلمانان نازل شد، در واقع یک رسانه محسوب می شود و دارای ظرفیت فراوانی است.

نادری ادامه داد: یکی از ظرفیت های مهم قرآن، هنرهای قرآنی است، برای نمونه، می توان از موسیقی قرآن استفاده کرد تا پیام و مفاهیم قرآنی به شکلی بهتر و لطیف تر به نسل جوان منتقل شود.

این داور قرآن با اشاره به حجم گسترده تولیدات رسانه ای که نسل جوان با آن مواجه است، تصریح کرد: نسل جوان امروز در معرض انواع اخبار، اطلاعات و تولیدات رسانه ای قرار دارد، متأسفانه بخش قابل توجهی از امپراتوری رسانه ای جهان در اختیار جریان های استکباری است و آنان تلاش می کنند برای دستیابی به منافع خود در عرصه های مختلف اقتصادی، فرهنگی و اجتماعی، تأثیرگذاری بیشتری داشته باشند.

وی با تأکید بر اینکه جامعه اسلامی از ظرفیت بزرگی همچون قرآن برخوردار است، گفت: جامعه اسلامی و کشور ایران سلاح بسیار قدرتمندی در اختیار دارند و آن قرآن کریم است، قرآن یک رسانه برتر است، به شرط آنکه بتوانیم ارتباط بیشتری با آن برقرار کنیم و از معارف آن به شکل مطلوب تری بهره ببریم.

نادری با بیان اینکه هنر تلاوت یکی از راه های نزدیک کردن افراد به قرآن است، اظهار کرد: هنر تلاوت یک دریچه است که افراد را به قرآن نزدیک تر می کند تا بتوانند معارف این کتاب الهی را بهتر دریافت کنند، هر اندازه بتوانیم از راه های مختلف به این اقیانوس گسترده نزدیک شویم و ارتباط خود را با قرآن افزایش دهیم، در مسیر موفقیت و پیروزی گام برداشته ایم.

عضو هیئت علمی دانشگاه ملی مهارت با اشاره به اهمیت تدبر در قرآن بیان کرد: یکی از مباحث مهمی که در قرآن کریم مطرح شده، تدبر در آیات الهی است، در بیانات رهبر شهید  نیز سفارش های فراوانی درباره تدبر در قرآن مطرح شده است، همچنین درباره استفاده از تلاوت قرآن برای انتقال مفاهیم قرآنی و ایجاد زمینه تدبر، مطالب و تأکیدات مهمی از سوی ایشان بیان شده است.

وی افزود: همه ما باید به این قابلیت برسیم که هنگام تلاوت و خواندن قرآن، در آیات آن تدبر کنیم و بتوانیم راه زندگی خود را از قرآن دریافت کنیم، قرآن نباید صرفاً برای تلاوت مورد استفاده قرار گیرد، بلکه باید مفاهیم و معارف آن را در زندگی فردی و اجتماعی خود به کار ببندیم.

نادری با اشاره به اهمیت ایجاد ارتباط اولیه جوانان با قرآن، گفت: نخستین گام برای نزدیک شدن جوانان به قرآن، ایجاد ارتباط با این کتاب الهی اس، این ارتباط می تواند از طریق تلاوت آغاز شود و سپس فرد به سمت مباحثی همچون تدبر، تفسیر و پژوهش در قرآن حرکت کند.

وی در پایان تأکید کرد: قرآن باید اولویت و پیوست تمام فعالیت های یک جامعه باشد و معارف قرآنی باید در رأس و سرلوحه زندگی فردی و اجتماعی مردم  و ارگان ها قرار گیرد.

جلسات سنتی قرآن دوباره باید احیا شوند

عبدالرضا بحرینی، داور تجوید، در گفت وگو با ایکنا اظهار کرد: در گذشته، میزان رغبت عمومی جامعه، نه تنها در میان جوانان بلکه در میان اقشار مختلف و حتی کهنسالان، به قرآن، تعالیم قرآنی و هنرهای قرآنی بسیار گسترده بود، اما طی سالهای اخیز این رغبت به مرور در حال کمرنگ شدن است.

وی ادامه داد: هرچه تهاجم فرهنگی با قدرت بیشتری عمل می کند، فاصله جامعه، نهادهای کشور و انسان ها از قرآن نیز بیشتر می شود، به همین دلیل، رنگ و بوی فعالیت های قرآنی، کلاس ها و مسابقات قرآن در حال ضعیف شدن است.

این داور تجوید با اشاره به وضعیت کلاس های قرآن در شهرستان بروجن، گفت: در سال های گذشته، تنها در ماه مبارک رمضان در بروجن حدود 188 کلاس قرآن برگزار می شد که نزدیک به چهار هزار نفر در آن ها شرکت می کردند، اما متأسفانه امروز شاهد کاهش قابل توجه این فعالیت ها هستیم، در گذشته نزدیک به 50 جلسه خانگی قرآن نیز فعال بود، اما این جلسات نیز به مرور کاهش پیدا کرده است، شیوع کرونا نیز موجب شد نسل جدید از فعالیت های معنوی و قرآنی فاصله بگیرد.

بحرینی تصریح کرد: باید از ظرفیت فضای مجازی برای گسترش و  فرهنگ قرآنی استفاده می شد، امروز دیگر نمی توان انتظار داشت دانشجویان و جوانان همانند گذشته ساعت ها در مسجد بنشینند و در محضر استاد قرآن آموزش ببینند، در مشهد مقدس که یک شهر قرآنی محسوب می شود، نزدیک به 600 کلاس قرآن فعال است و باتوجه به ظرفیت های موجود، انتظار می رود در استان نیز متناسب با جمعیت و ظرفیت آن 3۰ کلاس قرآن فعال باشد، اما متأسفانه این موضوع محقق نشده است.

این داور تجوید گفت: به نظر بنده باید جلسات سنتی قرآن دوباره احیا شوند، برای مثال، پس از اقامه نماز مغرب و عشا در مساجد، زمانی برای تلاوت و آموزش قرآن اختصاص داده شود و از کودکان و جوانان دعوت شود در مسجد بمانند تا یک معلم قرآن به آموزش آنان بپردازد.

بحرینی تأکید کرد: باید همه مساجد و محافل درگیر آموزش و تدریس قرآن شود، اگر این اتفاق بیفتد، قطعاً از سوی مردم استقبال خواهد شد، متأسفانه جامعه قرآنی در برخی موارد ضعیف عمل کرده است، استادی که در گذشته چندین کلاس قرآن داشت، در حال حاضر از ظرفیت علمی او استفاده نمی شود.

وی با تأکید بر ضرورت همکاری دستگاه های فرهنگی و قرآنی افزود: مؤسسات فرهنگی قرآن، سازمان تبلیغات اسلامی، اداره فرهنگ و ارشاد اسلامی و اداره اوقاف و امور خیریه باید در زمینه توسعه کلاس های قرآن اقدامات جدی تری انجام دهند، محافل قرآنی باید از ظرفیت داوران و استادان قرآن بهره ببرند و کلاس های آموزشی قرآن در مساجد و مجموعه های فرهنگی و ادارات برپا شود، همچنین باید از دانشجویان، جوانان و نسل جدید برای حضور در این کلاس ها دعوت شود، اگر چنین برنامه ای با جدیت دنبال شود، بدون تردید استقبال خوبی از سوی جامعه صورت خواهد گرفت.

انتهای پیام